dietetyk online

W ciągu ostatnich dwóch tygodni trzykrotnie zostałam zapytana o sens diety ketogennej. Stwierdziłam, że nadszedł dobry moment, aby o tym napisać. Pierwotnym zastosowaniem diety ketogennej było leczenie lekoopornej padaczki dziecięcej. Od pewnego czasu ten sposób odżywiania staje się modnym sposobem odchudzania. Ma on swoje plusy i minusy, a kilka aspektów praktycznych przemawia za tym, że istnieją lepsze wybory jeżeli chodzi o odżywianie. Twoim zadaniem jest jednak zapoznanie się z wszystkimi za i przeciw i wyrobienie sobie na ich podstawie własnego zdania.

 

Na czym polega dieta ketogenna?

Tym, co sprawia, że dieta jest ketogenna, czyli na skutek jej stosowania powstają tak zwane ciała ketonowe, jest bardzo niska, w zasadzie symboliczna zawartość węglowodanów (5-10%). Podstawą są tłuszcze (60-55%),w mniejszej ilości białka (30-35%). Na przykładzie osoby, której dzienne zapotrzebowanie wynosi 2000 kcal, ilość węglowodanów, które dziennie może spożyć wynosi 20-50g czyli tyle co 1-2 małe banany. Nie ma tu pieczywa, nie ma kasz, makaronów, w zasadzie owoców (oprócz leśnych), nie mówiąc o słodyczach.

Istotny fakt jest taki, że tak naprawdę w prawdziwej diecie ketogennej, spożycie białka powinno być ograniczone do mniej więcej 2 g/kg masy ciała (co łatwo przekroczyć odżywiając się w ten sposób), ponieważ w większej ilości z białka może być produkowana glukoza.

 

Co dzieje się z organizmem?

Normalnie, głównym źródłem energii dla organizmu są węglowodany. W przypadku ich niedostatecznej ilości, musi on sobie jakoś zrekompensować ten niedobór. Z powodu małej ilości węglowodanów, zmniejsza się produkcja insuliny, która ma działanie anaboliczne, czyli umożliwiające wzrost organizmu i gromadzenie białek, tłuszczów i węglowodanów w komórkach.

Pełną parą zaczynają więc zachodzić dwa procesy: glukoneogeneza (tworzenie glukozy od zera, głównie w wątrobie) i ketogeneza (tworzenie ciał ketonowych - produktów rozpadu kwasów tłuszczowych: kwas β-hydroksymasłowego, kwas acetylooctowego i acetonu).

W pewnym momencie organizm przestaje nadążać z glukoneogenezą i aby zapewnić odpowiedni poziom energii dla organizmu, szczególnie serca, mięśni, nerek i mózgu, zaczyna produkować tyle ciał ketonowych, że stają się one głównym jej źródłem. Kiedy ich stężenie w osoczu krwi wyniesie ponad  powyżej 0,5 mmol/litr, mówimy o ketozie. Ketozy nie należy mylić z kwasicą ketonową - stanem patologicznym, który stanowi zagrożenie dla życia.

 

Dieta ketogenna jako sposób na odchudzanie?

Charakterystyczne dla diety ketogennej jest to, że efekt jest natychmiastowy i spektakularny. Można się domyślić, że co nagle to po diable i cudowny efekt niekoniecznie pochodzi z utraty tkanki tłuszczowej. Szybka utraty masy ciała na początku stosowania diety ketogennej wiąże się przede wszystkim z dużą utratą wody ze względu na moczopędny efekt diety oraz utratę glikogenu zmagazynowanego w mięśniach i wątrobie, który również wiąże wodę.

Zaletą diety ketogennej w kontekście odchudzania może być zmniejszone po początkowym okresie adaptacji uczucie głodu i apetytu, co sprzyja odchudzaniu.

Zanim jednak podejmiesz decyzję o ograniczeniu węglowodanów do minimum, warto zapoznać się z wszystkim aspektami tej diety.

 

Jakie są jej negatywne konsekwencje?

Przestawienie się z tradycyjnego modelu odżywiania na niestandardowy jakim jest dieta ketogenna, ma swoje skutki. Możliwe i najczęściej obserwowane na początku to:

  • nudności

  • wymioty

  • zmęczenie

  • zawroty i bóle głowy

  • bezsenność

  • mała tolerancja wysiłku fizycznego i szybkie męczenie się

  • zaparcia

 

Z czasem, w ciągu kilku dni lub tygodni, często objawy te przechodzą. Do bardziej odległych w czasie skutków należą:

  • stłuszczenie wątroby

  • niedobór białka

  • kamienie nerkowe

  • niedobory witamin i składników mineralnych spowodowane wykluczeniem dużych grup produktów będących ich źródłem.

 

Warto wspomnieć, że ze względu na ograniczenie źródeł węglowodanów, ogranicza się również spożycie współwystępującego błonnika pokarmowego, który jest kluczowym składnikiem jeżeli chodzi o zdrowie jelit, zapobieganie zaparciom, regulowanie perystaltyki przewodu pokarmowego i zapobieganie różnym rodzajom nowotworów, szczególnie rakowi jelita grubego. Błonnik pokarmowy stanowi również pokarm dla pożytecznych bakterii jelitowych, których wpływ na nasze zdrowie jest ogromny: od regulacji odporności po minimalizację stanów depresyjnych.

Ze względu na moczopędne działanie ketozy, przy niedostatecznej ilości wypijanych płynów istnieje ryzyko odwodnienia.

 

Dieta ketogenna w praktyce

Nawet jeżeli wszystko pięknie brzmi w praktyce, jesteś zdecydowany, że od dziś chcesz tak jeść, warto zastanowić się nad aspektami praktycznymi.

 

Po pierwsze zadaj sobie pytanie, o co Ci właściwie chodzi? Chcesz schudnąć? Dlaczego akurat w ten sposób? Bo jest szybko?

 

Po drugie, zastanów się, na czym Ci zależy. Czy na zdrowiu? Jeżeli tak, dlaczego konkretny sposób odżywiania ma mieć przewagę nad innym?

Sama nie lubię odpowiedzi “Bo tak i koniec kropka”. Nie przekonuje mnie argument: bo Instytut Żywności i Żywienia nie popiera takiego sposobu odżywiania. Dlaczego nie popiera? Kiedy to przeanalizowałam, zauważyłam, że jest kilka aspektów diety ketogennej, które sprawiają, że nie jest ona uważana za racjonalny sposób odżywiania. O tym, że trzeba ją uważnie bilansować, już wspominałam, ale są jeszcze inne kwestie, czyli wyżej wspomnianie negatywne skutki zdrowotne.

Patrząc długoterminowo, czy jest to sposób odżywiania, który jesteś gotowy stosować do końca życia? Jeżeli nie, po bo marnować czas na wdrażanie i naukę czegoś, co po pewnym czasie porzucisz?

 

Przypadki z życia wzięte

Osobiście znam 3 osoby, które przez pewien czas stosowały dietę ketogenną:

  • Sportowca, który dzięki niej utrzymywał startową masę ciała, ale ciągle czuł, że nakłada ograniczenia wbrew sobie, co zakończyło się napadami i objadaniem się produktami, których sobie zabraniał, zaburzeniami odżywiania i zmniejszoną wydolnością na intensywnych treningach

  • Dziewczynę, która stosowała dietę ketogenną przez stosunkowo długi czas, dobrze się czuła, ale w pewnym momencie stwierdziła, że jej dieta wyklucza ją z wielu sytuacji społecznych i uniemożliwia normalne świętowanie ze znajomymi

  • Trenera, który dużo schudł, ale brakowało mu pieczywa, kasz, ziemniaków i owoców, czyli produktów, na które jest miejsce w zdrowej, zbilansowanej diecie. Wrócił więc do wcześniejszego sposobu odżywiania i ku wielkiemu zdziwieniu przytył do masy ciała wyższej niż poprzednio, ponieważ zaczął się objadać tym, co normalnie jadłby w rozsądnych ilościach ale zakaz zrodził wzmożony apetyt na te produkty.

 

Dieta ketogenna przy cukrzycy i insulinooporności?

Ze względu na obniżone zapotrzebowanie i w konsekwencji zmniejszoną produkcję insuliny, dieta ketogenna mogłaby wydawać się świetnym rozwiązaniem dla osób, które mają insulinooporność i cukrzycę. Osobiście spotkałam się z przypadkami zaleceń lekarskich proponującym pacjentom przejście na taki sposób odżywiania.

I myślę, że jest to bardzo kiepski pomysł. Rozregulowany jeżeli chodzi o zarządzanie węglowodanami i insuliną organizm cukrzyka, może nie poradzić sobie z tą sytuacją, wpadając w groźną dla zdrowia hipoglikemię lub kwasicę ketonową. To tak jak było ze sklepikami szkolnymi, w których zakazano sprzedawania słodyczy. Dzieci zaczęły przychodzić ze swoimi batonami i chipsami z domu lub wychodziły na przerwach do pobliskich sklepów.

Poza tym, dieta ketogenna NIE LECZY insulinooporności. Powrót (a najczęściej tak się zdarza) odzwyczajonego od węglowodanów organizmu do racjonalnego sposobu odżywiania może skończyć jeszcze większymi zaburzeniami związanymi z tolerancją glukozy we krwi.

Chcesz uregulować poziom glukozy we krwi? Nie skupiaj się na glukozie, ale na sposobach i mechanizmach, które sprawią, że będzie on stabilny. Na przykład wypróbuj zasady diety o niskim indeksie glikemicznym.


Dieta diecie nierówna

Zobacz różnicę:

  • Na śniadanie jajka na bekonie i kawa z olejem kokosowym, na obiad smażona karkówka, na kolację rosół

  • Na śniadanie sałatka z awokado i orzechami, na obiad ryba na parze z warzywami, na kolację twaróg z olejem lnianym i surówką

Obie te opcje mogę być ketogenne, jedna z nich będzie miała zupełnie inne konsekwencje dla zdrowia niż druga. Jak myślisz, która jakie?

Dieta ketogenna diecie ketogennej nierówna i nie można generalizować. Liczy się całokształt.

 

Podsumowanie zdaniem dietetyka

Czasami wydaje mi się, że ludzie uciekając przed drogą wymagającą cierpliwości szukają cudownych rozwiązań, które w mgnieniu oka rozwiążą ich problemy. Patrzą jednak bardzo krótkowzrocznie, na jeden konkretny cel, nie biorąc pod uwagę plusów i minusów danego rozwiązania. Chcą przyjąć gotowe rozwiązanie, które da im natychmiastowe poczucie bezpieczeństwa, że podążają drogą, która U KOGOŚ, się sprawdziła, więc będzie dobra również dla nich.

Powtórzę więc swoje ulubione słowa: “Indywidualne rozwiązania, drodzy Państwo!”

 

Zachęcam również do obejrzenia powyższego artykułu w wersji na You Tubie! :)

 


Źródła:

https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK499830/

https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC6251269/

https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/30089335

https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC5782363/

https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC5409832/

29 kwietnia 2019

Dieta ketogenna - na czym polega i czy działa?

dieta pcos, zespół policystycznych jajników, dieta w pcos
ebook pcos

,          ,

         

Strona zrobiona w kreatorze stron internetowych WebWave